เที่ยวรอบนอกเชียงใหม่และลำพูน แบบไม่ต้องเข้าตัวเมืองที่รถติดและคนแน่น
20 กันยายน 2569

ระหว่างเชียงใหม่กับลำพูนมีถนนสายเก่าที่ต้นยางนาสูงชะลูดยืนเรียงสองข้างทางเป็นแนวยาว คนในพื้นที่ใช้เส้นนี้ขับไปมาระหว่างสองจังหวัดแทนถนนใหญ่ ขณะที่นักท่องเที่ยวส่วนมากไม่รู้ด้วยซ้ำว่ามีอยู่ เพราะเวลาทั้งหมดไปหมดกับการวนหาที่จอดรถรอบคูเมืองเชียงใหม่
นั่นคือภาพย่อของปัญหาที่คนไปเชียงใหม่ช่วงเทศกาลเจอซ้ำทุกปี ในเมืองรถติด ถนนนิมมานฯ และย่านคูเมืองคนแน่น ร้านดังต้องต่อคิว ทั้งที่รอบนอกเชียงใหม่ซึ่งขับไปถึงได้ในเวลาไม่นานยังมีหุบเขา ลำธาร หมู่บ้านหัตถกรรม และวัดเก่าที่บรรยากาศสบายกว่ามาก วิธีคิดง่ายๆ คือย้ายฐานพักออกไปนอกเมือง แล้วใช้ถนนวงแหวนวิ่งข้ามฝั่งแทนการตัดผ่านกลางเมือง
ถ้าขับรถเอง ฐานพักที่ใช้ได้ดีคือฝั่งแม่ริมหรือหางดง ทั้งสองฝั่งมีที่พักหลายแบบ ตั้งแต่บ้านพักในสวนจนถึงรีสอร์ตริมเขา ออกจากที่พักแล้วขึ้นเขาได้เลยโดยไม่ต้องผ่านคูเมือง ส่วนคนที่ไม่ขับรถ ลองเลือกที่พักใกล้ถนนสายหลักที่มีรถสองแถววิ่งผ่าน แล้วเหมารถเป็นรายครึ่งวัน ตกลงเส้นทางกับคนขับให้ชัดตั้งแต่แรก
เส้นทางครึ่งวันที่ไม่ต้องเข้าเมืองเลย เลือกได้ตามความชอบ
- แม่ริม หุบเขาแม่สา ถนนไต่ขึ้นตามลำน้ำผ่านน้ำตกและสวนพฤกษศาสตร์ ด้านบนมีหมู่บ้านบนดอยที่ปลูกผักและดอกไม้เป็นขั้นบันได ไปเช้าจะได้อากาศเย็นและหมอกบางๆ
- แม่แตง ลึกขึ้นไปทางเหนือ มีลำน้ำ ป่า และกิจกรรมกลางแจ้งหลายแบบ เหมาะกับคนที่อยากอยู่กับธรรมชาติทั้งวัน
- วงรอบสะเมิง ขึ้นจากแม่ริม วนลงทางหางดง ถนนโค้งต่อเนื่องและชันบางช่วง เหมาะกับคนขับคล่องและรถที่สภาพดี ระหว่างทางมีจุดจอดดูวิวหุบเขาหลายแห่ง
- หางดงสายหัตถกรรม หมู่บ้านงานไม้แกะสลักที่บ้านถวายเดินดูงานช่างได้ทั้งบ่าย ซื้อของแต่งบ้านกลับได้ด้วย ควรเช็กขนาดและวิธีขนส่งก่อนตัดสินใจซื้อชิ้นใหญ่
- สันกำแพงต่อแม่ออน หมู่บ้านทำร่มที่บ่อสร้าง ต่อด้วยบ่อน้ำพุร้อนและถนนเลียบเขาฝั่งแม่ออน ไปบ่ายแล้วแช่น้ำอุ่นตอนเย็นกำลังดี
ลำพูนคือจังหวัดที่ทำให้แผนนี้ครบ เมืองเล็ก เดินง่าย จอดรถง่าย และเงียบกว่าเชียงใหม่ชัดเจน ใจกลางเมืองมีวัดพระธาตุหริภุญชัยซึ่งเป็นวัดสำคัญคู่เมือง รอบนอกมีสวนลำไยเป็นแนวยาว และมีวัดบนเนินเขาที่คนท้องถิ่นยังขึ้นไปทำบุญกันเป็นประจำ ใครอยากรู้จักวัดบนเนินเขาเล็กๆ ฝั่งลำพูนที่คนในพื้นที่ขึ้นไปทำบุญ ให้มากขึ้นก่อนไป หาข้อมูลไว้ก่อนจะช่วยให้แต่งกายและเตรียมตัวได้ถูก
สำหรับครอบครัวที่มีลูกเล็ก แผนรอบนอกแบบนี้ช่วยได้มาก เพราะไม่ต้องอุ้มลูกเดินฝ่าฝูงคนในย่านเมือง และมีที่ให้เด็กวิ่งเล่นมากกว่า ถ้าไปช่วงปิดเทอมหน้าร้อน ลองอ่านการเลือกที่เที่ยวเหนือที่ไม่ร้อนเกินและเด็กได้ลงมือทำ ประกอบ เพราะช่วงนั้นที่ราบเชียงใหม่และลำพูนร้อนจัด และหลายปีมีฝุ่นควันหนาในบางสัปดาห์
ส่วนคนที่ชอบดูสถาปัตยกรรม การขับวนรอบนอกจะได้เห็นวัดในชุมชนที่ยังใช้งานจริง ไม่ได้ถูกจัดไว้ให้นักท่องเที่ยวถ่ายรูป เป็นโอกาสดีที่จะสังเกตลวดลายล้านนาให้คุ้นตา แล้วค่อยไปเทียบกับวัดไม้สักแบบไทใหญ่ที่หน้าตาต่างจากวัดล้านนา ในทริปถัดไป
เรื่องที่ควรรู้ไว้คือรอบนอกไม่ได้แปลว่าไม่มีคน ช่วงปีใหม่และวันหยุดยาว หุบเขาแม่สาและเส้นทางขึ้นดอยยอดนิยมก็แน่นได้เหมือนกัน ทางเลี่ยงคือออกจากที่พักให้เช้ากว่าคนอื่น และเก็บจุดยอดนิยมไว้วันธรรมดา ส่วนวันหยุดให้ไปฝั่งลำพูนหรือหมู่บ้านหัตถกรรมที่ไม่ได้อยู่บนเส้นทางขึ้นดอย
ถ้ายังมีวันลาเหลือหลังจากลำพูน ถนนสายหลักพาลงใต้ต่อไปลำปางได้โดยไม่ต้องย้อนกลับเข้าเชียงใหม่เลย และจากลำปางก็แยกไปแพร่ น่าน หรือพะเยาได้ตามเวลาที่มี การต่อทริปแบบนี้มีอธิบายไว้ในเส้นทางเมืองรองภาคเหนือที่ร้อยเป็นทริปเดียว ลองหยิบไปวางต่อท้ายแผน แล้วปล่อยให้ตัวเมืองเชียงใหม่เป็นแค่ชื่อบนป้ายที่ขับผ่าน